Yayından önce içeriği, formları ve bildirim e-postalarını, yasal sayfaları, çerez izin panelini, robots.txt ve site haritasını, test ortamından kalan noindex etiketlerini, eski adreslerin 301 yönlendirmelerini, temel erişilebilirliği, SSL ve yedeği, alan adının SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını kontrol edin. Yayın günü Search Console'a site haritası gönderin.
Yayın günü yaşanan sorunların çoğu tasarım ya da kodla değil, unutulan küçük ayarlarla ilgilidir: test ortamından kalan bir noindex etiketi, yanlış adrese giden form bildirimleri, kurulmamış yönlendirmeler. Bu liste, bir kurumsal sitenin ya da küçük ölçekli e-ticaret sitesinin yayına alınmasından önce kontrol edilmesi gerekenleri gruplar halinde topluyor. Teknik SEO'nun ayrıntılarını kardeş sitemiz seogeomedya'nın teknik SEO kontrol listesi yazısında bulabilirsiniz.
Gruplu kontrol listesi
| Grup | Kontrol | Nasıl doğrulanır |
|---|---|---|
| İçerik | Yer tutucu metin, deneme görseli ve eski tarih kalmadı | Tüm sayfaları gezerek ve sitede arama yaparak |
| İçerik | Her sayfanın benzersiz başlığı ve açıklaması var | Sayfa kaynağında başlık etiketleri |
| Formlar ve bildirimler | Her form doğru adrese bildirim gönderiyor | Her formu gerçek bir başvuruyla test ederek |
| Formlar ve bildirimler | Kullanıcıya otomatik yanıt gidiyorsa spam'e düşmüyor | Farklı e-posta sağlayıcılarına test gönderimi |
| Yasal sayfalar | Aydınlatma metni, çerez politikası, künye bilgileri yerinde | Alt bilgi ve form yanındaki bağlantılar |
| Analitik ve izin | Çerez paneli rıza vermeden zorunlu olmayan çerez yüklemiyor | Tarayıcı geliştirici araçlarında çerez listesi |
| SEO temelleri | robots.txt canlı siteyi engellemiyor; noindex kalmadı | robots.txt dosyası ve sayfa kaynağı 1 2 |
| SEO temelleri | Site haritası canlı adreslerle oluşturuldu | Site haritası dosyası 3 |
| SEO temelleri | Eski adresler 301 ile yeni karşılıklarına gidiyor | Yönlendirme listesinin tek tek denenmesi 4 |
| Performans | Görseller sıkıştırılmış ve uygun boyutta | Sayfa ağırlığı ve yüklenme testi |
| Erişilebilirlik | Başlık yapısı, alternatif metin, karşıtlık, klavye erişimi | W3C Easy Checks 8 |
| Güvenlik | SSL sertifikası geçerli, tüm sayfalar HTTPS | Tarayıcı adres çubuğu ve karışık içerik uyarıları |
| Güvenlik | Yedek alındı ve geri yükleme denendi | Yedekten test ortamına geri yükleme |
| Alan adı ve e-posta | SPF, DKIM ve DMARC kayıtları kurulu | DNS kayıtları ve test e-postasının başlıkları 6 |
| Search Console | Mülk eklendi ve doğrulandı | Search Console 5 |
İçerik, formlar ve yasal sayfalar
İçerik kontrolünde en sık kaçan şey, tasarım sırasında kullanılan yer tutucu metinlerin bir alt sayfada unutulmasıdır. Sitede "lorem" gibi kelimelerle arama yapmak ve her sayfanın başlığını tek tek okumak bu riski azaltır.
İçerikle birlikte gözden kaçan birkaç küçük parça daha var: sitenin sekme ikonu, sosyal medyada paylaşıldığında görünen önizleme görseli ve başlığı, var olmayan bir adrese gidildiğinde açılan hata sayfası ve alt bilgideki telif yılı. Hata sayfasının ziyaretçiyi ana sayfaya, aramaya ya da iletişime yönlendirmesi, kırık bir bağlantıdan gelen ziyaretçinin siteden ayrılmasını önler. Telefon numaralarının mobilde dokunulduğunda arama başlatması, adreslerin harita bağlantısı içermesi ve e-posta adreslerinin doğru yazılması da aynı turda kontrol edilebilir.
Performans tarafında yayın öncesi asgari kontrol, görsellerin gösterildikleri boyuta yakın ölçülerde ve sıkıştırılmış olarak yüklenmesi, kullanılmayan eklenti ve betiklerin kaldırılması ve sayfaların mobil bağlantıda makul sürede açılmasıdır. Ana sayfayı, en ağır hizmet sayfasını ve iletişim sayfasını telefonda, mobil veri bağlantısıyla bir kez açmak, laboratuvar ölçümlerinin gösteremediği sorunları da ortaya çıkarır.
Formlar, sitenin işe yaradığını gösteren en somut parçadır. Her formu gerçek bir başvuruyla gönderin; bildirimin doğru kişiye gittiğini, kullanıcıya giden otomatik yanıtın okunaklı olduğunu ve form verisinin varsa CRM'e aktarıldığını kontrol edin. Formun yanında aydınlatma metnine bağlantı olmalıdır. Hangi yasal sayfaların gerekli olduğunu kurumsal web sitesinde olması gereken sayfalar yazısında ayrıntılı anlattık.
Analitik ve çerez izni
Analitik ve reklam etiketleri, çerez izin paneliyle birlikte test edilmelidir. KVKK'nın Çerez Uygulamaları Hakkında Rehber'i, siteye girildiğinde çıkan panelde "kabul et", "reddet" ve "tercihler" seçeneklerinin renk, büyüklük ve punto açısından eşit sunulmasını iyi uygulama örneği olarak gösteriyor 7. Rehber, amacı yalnız sitenin hedef kitlesini ölçmekle sınırlı birinci taraf analitik çerezlerin belirli koşullarda kesinlikle gerekli çerezler kapsamında değerlendirilebileceğini, ancak bunların farklı siteler arasında çapraz takip için kullanılmaması gerektiğini de belirtiyor 7. Hangi etiketin hangi kategoride olduğunu yayından önce listeleyin ve rıza vermeden önce bu etiketlerin yüklenmediğini tarayıcının geliştirici araçlarından doğrulayın. Panelin tasarımı için KVKK ve çerez bandı yazısına bakabilirsiniz.
SEO temelleri: test ortamından canlıya
Test ortamını arama motorlarından gizlemek için kullanılan ayarlar, yayın günü en çok unutulanlardır.
- robots.txt: Google'a göre robots.txt, tarayıcıların hangi adreslere erişebileceğini söyler ama bir sayfayı Google'ın dışında tutma yöntemi değildir; bunun için noindex ya da parola koruması önerilir 1. Canlı sitede tüm siteyi engelleyen bir kural kalmadığından emin olun.
- noindex: Noindex kuralının çalışması için sayfanın robots.txt ile engellenmemiş olması gerekir 2. Test ortamında tüm sayfalara eklenen noindex etiketinin canlıda kaldırıldığını kaynak kodunda kontrol edin.
- Site haritası: Site haritası tam ve mutlak adresler içermeli; tek bir site haritası en fazla 50 MB sıkıştırılmamış boyuta ya da 50.000 adrese kadar olabilir. Google, site haritası göndermenin yalnız bir ipucu olduğunu, kullanılacağının kesin olmadığını da belirtiyor 3.
- Yönlendirmeler: Adresler değişiyorsa Google, kalıcı taşımalar için 301 ve 308 durum kodlarını ve sunucu taraflı yönlendirmeyi öneriyor 4. Taşımanın tüm ayrıntıları için site taşıma rehberine bakın.
Performans ölçütlerinin ayrıntısı bu yazının kapsamı dışında; Core Web Vitals yazısı bu konuyu ele alıyor.
Erişilebilirlik, güvenlik ve e-posta
Erişilebilirlik. W3C'nin Easy Checks kaynağı sayfa başlığı, görsel metin alternatifleri, başlıklar, renk karşıtlığı, metin büyütme, klavye erişimi, form etiketleri, hareketli içerik, çoklu ortam alternatifleri ve temel yapı için hızlı kontroller sunuyor. W3C bu kontrollerin kesin değerlendirme olmadığını, bunları geçen bir sayfada da ciddi engeller bulunabileceğini belirtiyor 8.
Güvenlik. SSL sertifikasının geçerli olduğunu, HTTP adreslerinin HTTPS'e yönlendiğini ve sayfalarda karışık içerik uyarısı olmadığını kontrol edin. Yayından hemen önce tam yedek alın ve bu yedeğin geri yüklenebildiğini deneyin; geri yüklenemeyen yedek, yedek değildir. Ayrıntılar web sitesi güvenliği yazısında.
Alan adı ve e-posta. Gmail'in gönderici yönergelerine göre 1 Şubat 2024'ten itibaren Gmail hesaplarına e-posta gönderen tüm göndericilerin SPF veya DKIM kurması, iletimde TLS bağlantısı kullanması gerekiyor. Günde 5.000'den fazla ileti gönderenler için SPF ve DKIM'in ikisi ve ayrıca DMARC gerekiyor; DMARC politikası "none" olarak ayarlanabiliyor 6. Site formlarının bildirimleri ayrı bir e-posta servisinden gidiyorsa, o servisin de alan adınız için yetkilendirildiğinden emin olun.
Yayın günü adımları
- Son içerik değişikliklerini dondurun ve tam yedek alın.
- DNS kayıtlarını canlı sunucuya yönlendirin; e-posta kayıtlarına dokunulmadığını kontrol edin.
- SSL sertifikasının yeni adreste etkin olduğunu doğrulayın.
- robots.txt dosyasını ve birkaç sayfanın kaynağındaki noindex etiketini kontrol edin 1 2.
- Yönlendirme listesinden örnek adresleri deneyin 4.
- Her formu canlı sitede bir kez daha gönderin.
- Search Console'da alan adı mülkünü ekleyin; alan adı mülkü tüm alt alan adlarını ve protokolleri kapsar ve DNS kaydıyla doğrulanır 5.
- Site haritasını Search Console'a gönderin 3.
- Analitik aracında gerçek zamanlı ziyaretin göründüğünü ve çerez panelinin çalıştığını kontrol edin.
Yayından sonraki ilk hafta
Yayın günü biten bir iş değildir; ilk hafta, test ortamında görünmeyen sorunların ortaya çıktığı dönemdir. Gerçek ziyaretçiler farklı tarayıcılar, eski telefonlar ve yavaş bağlantılarla gelir; formlar gerçek verilerle doldurulur; e-posta sağlayıcıları alan adınızı yeni tanır.
Bu dönemde üç kaynağı düzenli izlemek yeterlidir. Birincisi Search Console: dizine ekleme raporunda önemli bir sayfanın "hariç tutuldu" olarak görünmesi, genellikle unutulmuş bir noindex etiketine ya da yanlış bir yönlendirmeye işaret eder 2 4. İkincisi form ve e-posta kayıtları: ilk günlerde gelen başvuru sayısının eski siteye göre beklenmedik biçimde düşmesi, bildirimlerin spam klasörüne gittiğini ya da formun bir tarayıcıda çalışmadığını gösterebilir. Üçüncüsü sunucu ve hata kayıtları: 404 veren adresler, yönlendirme listesinden kaçan eski bağlantıları ortaya çıkarır.
Bulunan her sorunu, kimin düzelteceği ve ne zaman düzeltileceğiyle birlikte tek bir listede tutun. Yayın sonrası hata düzeltme döneminin süresi ve kapsamı, sözleşmede yazılı olmalıdır; bu dönem bittikten sonraki güncellemeler ise bakım kapsamına girer.
Yayından sonraki güncellemeler, yedekler ve izleme için bakım ve destek hizmetini, teslimde neleri yazılı hale getirdiğimizi görmek için teslim standardı sayfasını inceleyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Google'ın yeni sayfaları keşfetmesi, taraması ve dizine eklemesi zaman alır; site haritası göndermek de Google'a göre yalnız bir ipucudur, kullanılacağı kesin değildir. Yayın günü site haritasını Search Console'a göndermek ve dizine ekleme raporlarını izlemek süreci görmenizi sağlar. Önce test ortamından kalan bir noindex etiketi ya da robots.txt engeli olmadığından emin olun.
Hayır. Google'a göre robots.txt, bir sayfayı Google'ın dışında tutma yöntemi değildir; başka sitelerden bağlantı alan engelli bir adres yine de sonuçlarda görünebilir. Test ortamını parola ile korumak daha güvenli bir yoldur. Noindex kullanılacaksa sayfanın robots.txt ile engellenmemesi gerekir, aksi halde Google etiketi göremez.
Gmail'in gönderici yönergelerine göre 1 Şubat 2024'ten itibaren Gmail hesaplarına e-posta gönderen herkesin SPF veya DKIM kurması gerekiyor. Günde 5.000'den fazla ileti gönderenler için SPF ve DKIM'in ikisi ve ayrıca DMARC gerekiyor. Site formlarının bildirim e-postaları da bu kayıtlar eksikse spam klasörüne düşebilir; yayın öncesi DNS kayıtlarını kontrol edin.
W3C'nin Easy Checks kaynağı; sayfa başlığı, görsel metin alternatifleri, başlık yapısı, renk karşıtlığı, metin büyütme, klavye erişimi, form etiketleri, hareketli içerik ve çoklu ortam alternatifleri için hızlı kontroller sunuyor. W3C bu kontrollerin kapsamlı olmadığını, bunları geçen bir sayfada da ciddi engeller olabileceğini belirtiyor; yani ilk tarama olarak kullanılmalıdır.
Eski adreslerin her birini yeni karşılığına kalıcı yönlendirmeyle bağlamak gerekir. Google, kalıcı taşımalar için 301 ve 308 durum kodlarını ve sunucu taraflı yönlendirmeyi öneriyor. Yönlendirme listesini yayından önce hazırlayıp test edin, yayından sonra Search Console'da hataları izleyin. Taşımanın SEO ayrıntıları için ayrı bir planlama yapılması önerilir.
Kaynaklar
- 1Google Search Central. Robots.txt Introduction and Guide
- 2Google Search Central. Block Search Indexing with noindex
- 3Google Search Central. Build and Submit a Sitemap
- 4Google Search Central. Redirects and Google Search
- 5Search Console Yardım. Add a website or platform property to Search Console
- 6Gmail Yardım. Email sender guidelines
- 7Kişisel Verileri Koruma Kurumu. Çerez Uygulamaları Hakkında Rehber
- 8W3C Web Accessibility Initiative. Easy Checks – A First Review of Web Accessibility
websitemx Editör Ekibi
Bu yazı ekibimizin editoryal sürecinden geçti: kaynaklar tek tek doğrulandı, sayısal iddialar kaynağa bağlandı. Yayın ilkelerimiz
Kurumsal Web Sitesi
Ne yaptığınızı ilk ekranda anlatan, kolay güncellenen, hızlı ve erişilebilir kurumsal site.
