websitemx
Altyapı ve Güvenlik

Web Sitesi Güvenliği: SSL, Güncellemeler, Yedekleme

HTTPS ve sertifika yenileme, güncelleme yönetimi, iki adımlı doğrulama, 3-2-1 yedekleme, güvenlik başlıkları, form spam koruması ve olay anında adımlar.

Yayın
Okuma
7 dk
Kaynak
8
Web Sitesi Güvenliği: SSL, Güncellemeler, Yedekleme
Kısa cevap

Web sitesi güvenliği tek bir eklenti ya da sertifika değil, birkaç alışkanlığın toplamıdır: her sayfada HTTPS ve otomatik sertifika yenileme, çekirdek, tema ve eklentilerin düzenli güncellenmesi, yönetici hesaplarında güçlü şifre ve iki adımlı doğrulama, 3-2-1 kuralına uyan ve test edilen yedekler, temel güvenlik başlıkları ve önceden yazılmış bir olay planı.

Küçük bir kurumsal sitenin hedef olmadığını düşünmek yaygın bir yanılgı. Saldırıların büyük kısmı otomatiktir ve siteyi değil, sitede çalışan bilinen açıklı yazılımı arar. Bu yazı, teknik ekibi olmayan bir işletmenin de takip edebileceği temel önlemleri, sıklıklarıyla birlikte sıralıyor.

HTTPS ve sertifika yönetimi

HTTPS, siteniz ile ziyaretçinin tarayıcısı arasındaki iletişimin araya girilerek değiştirilmesini ve izlenmesini engeller. Google'ın web.dev rehberi, hassas veri işlemeyen siteler dahil tüm sitelerin HTTPS kullanmasını öneriyor; kamera, konum ve servis çalışanları gibi modern tarayıcı özellikleri de HTTPS olmadan çalışmıyor 1.

HTTPS'i kurmak kadar sürdürmek de önemli. Let's Encrypt, sertifikaları otomatik olarak veren kâr amacı gütmeyen bir sertifika otoritesi; varsayılan sertifika ömrü 90 gün. Sektör kuralları 15 Mart 2029'dan itibaren azami sertifika ömrünü 47 güne indiriyor ve Let's Encrypt Şubat 2028'e kadar 45 güne geçmeyi planlıyor 2. Kısacası elle yenilenen sertifika dönemi kapanıyor; barındırma sağlayıcınızın ya da sunucunuzun yenilemeyi otomatik yaptığından emin olun.

MDN'in uygulama rehberi sıralamayı da veriyor: önce güvenli TLS yapılandırması, ardından tüm kaynakların HTTPS ile yüklenmesi, HTTP isteklerinin HTTPS'e yönlendirilmesi ve tarayıcıya yalnız HTTPS kullanmasını söyleyen HSTS başlığı 6.

Güncelleme yönetimi

OWASP Top 10'un 2025 sürümünde "yazılım tedarik zinciri hataları" üçüncü sırada yer alıyor ve kapsamına güncel olmayan, desteği biten ya da açığı bilinen bileşenler de giriyor 7. WordPress'in güvenlik sıkılaştırma rehberi de ilk maddede aynı şeyi söylüyor: WordPress'i, temaları ve eklentileri güncel tutun 3.

Pratikte güncelleme yönetimi şu kararları içerir:

  • Envanter: Sitede hangi eklenti, tema ve kütüphane var? Kullanılmayanlar silinmeli; pasif bırakılan eklenti de dosya olarak sunucuda durur.
  • Takvim: Güvenlik güncellemeleri beklemeden, büyük sürüm güncellemeleri ise test ortamında denendikten sonra uygulanır.
  • Yedek: Her güncellemeden önce geri dönülebilir bir yedek alınır.
  • Sunucu tarafı: PHP, veritabanı ve işletim sistemi sürümleri de bu listenin parçasıdır.

WordPress rehberi ayrıca yönetim panelindeki dosya düzenleyicinin kapatılmasını, dosya izinlerinin daraltılmasını ve FTP yerine SFTP kullanılmasını öneriyor 3.

Güncelleme yükü, seçtiğiniz altyapıyla doğrudan ilişkilidir. Çok sayıda eklentiyle çalışan bir CMS'te her eklenti ayrı bir güncelleme takvimi ve ayrı bir risk demektir; özel yazılımda ise bağımlı kütüphanelerin takibi geliştirici ekibe düşer. Hiçbiri kendi başına daha güvenli değildir, yalnızca sorumluluğun nerede durduğu değişir. Bu dengeyi WordPress mi özel yazılım mı yazısında ayrıntılı ele aldık.

Güçlü kimlik doğrulama ve 2FA

Yönetici şifresinin ele geçmesi, en iyi güncellenmiş siteyi bile savunmasız bırakır. CISA, çok faktörlü doğrulamayı en az iki doğrulayıcının birlikte istendiği katmanlı bir yaklaşım olarak tanımlıyor ve kimlik avına dayanıklı yöntem olarak FIDO/WebAuthn'u öne çıkarıyor; yine de her türlü çok faktörlü doğrulamanın hiç olmamasından iyi olduğunu vurguluyor 4.

Uygulanacak kurallar:

  • Her yönetici için ayrı hesap; ortak "admin" hesabı yok.
  • Uzun, benzersiz şifreler ve bir şifre yöneticisi.
  • Yönetim paneli, barındırma paneli, alan adı hesabı ve DNS sağlayıcısında iki adımlı doğrulama.
  • Ayrılan çalışan ve biten ajans ilişkisinde erişimin aynı gün kapatılması.
  • Hesaplara yalnız gereken yetkinin verilmesi; içerik editörünün yönetici olmaması.

Yedekleme: 3-2-1 kuralı

CISA'nın yedekleme rehberi 3-2-1 kuralını önerir: önemli her dosyanın üç kopyası (bir asıl, iki yedek), iki farklı ortam türünde ve bir kopya kurum dışında 5. Web sitesi için bu şöyle uygulanabilir: canlı site, barındırma sağlayıcısının yedeği ve sizin kontrol ettiğiniz ayrı bir bulut depolama alanındaki kopya.

Yedeğin iki parçası vardır: dosyalar ve veritabanı. Yalnız birini almak çoğu zaman siteyi geri getirmeye yetmez. Asıl sınav geri yüklemedir; hiç denenmemiş bir yedek, olay günü sürprizlerle doludur.

Güvenlik başlıkları ve form spam koruması

Güvenlik başlıkları, tarayıcıya sitenizi nasıl ele alacağını söyleyen kısa sunucu ayarlarıdır. MDN'in rehberi bunları etki ve zorluk derecesiyle sıralıyor 6:

  • HSTS: Tarayıcının siteye yalnız HTTPS ile bağlanmasını sağlar.
  • X-Frame-Options ya da CSP frame-ancestors: Sitenizin başka bir sayfada gizli çerçeve içine alınarak tıklama tuzağına dönüştürülmesini engeller.
  • X-Content-Type-Options: Tarayıcının dosya türünü tahmin etmesini engeller.
  • Content Security Policy (CSP): Hangi kaynaklardan betik yüklenebileceğini sınırlar; etkisi yüksek ama kurulumu en zahmetli olanıdır.
  • Referrer-Policy ve güvenli çerez ayarları: Gizlilik ve oturum güvenliği için tamamlayıcıdır.

İletişim ve teklif formları da ayrı bir saldırı yüzeyidir. Form spam'ine karşı katmanlı düşünün: insanların görmediği bir tuzak alan, aynı adresten gelen isteklere hız sınırı, sunucu tarafında doğrulama ve gerekiyorsa görünmez çalışan bir bot doğrulama servisi. Doğrulamanın yalnız tarayıcıda yapılması yeterli değildir; kontrolün sunucuda tekrarlanması gerekir.

OWASP Top 10'a kısa giriş

OWASP Top 10, web uygulamalarındaki en kritik güvenlik risklerini veriye dayanarak sıralayan, geliştiricilerin ve denetçilerin ortak referans olarak kullandığı bir listedir. Güncel sürüm 2025 sürümüdür ve kategorileri şunlardır 7:

SıraKategoriSite sahibi için anlamı
A01Bozuk erişim kontrolüKullanıcının yetkisi olmayan sayfa ya da veriye ulaşabilmesi
A02Güvenlik yapılandırma hatalarıVarsayılan şifreler, açık bırakılan hata mesajları, gereksiz servisler
A03Yazılım tedarik zinciri hatalarıEski ya da güvenilmeyen eklenti, tema ve kütüphaneler
A04Kriptografik hatalarŞifrelenmeden saklanan ya da taşınan hassas veri
A05EnjeksiyonForm alanlarından veritabanına ya da sayfaya zararlı kod sokulması
A06Güvensiz tasarımGüvenliğin baştan düşünülmediği iş akışları
A07Kimlik doğrulama hatalarıZayıf şifre politikası, çok faktörlü doğrulama eksikliği
A08Yazılım ya da veri bütünlüğü hatalarıDoğrulanmadan yüklenen güncellemeler ve veriler
A09Güvenlik kaydı ve uyarı hatalarıSaldırının kayıt tutulmadığı için fark edilmemesi
A10İstisnai durumların hatalı ele alınmasıHata anında sistemin güvensiz bir duruma düşmesi

Bu listeyi ezberlemeniz gerekmiyor; ama sitenizi geliştiren ya da bakımını yapan ekibe "OWASP Top 10'a göre hangi kontrolleri yapıyorsunuz?" diye sormak, konuşmayı somut bir zemine taşır. Hazır bir CMS kullanıyorsanız A02, A03 ve A07 sizin doğrudan etkileyebileceğiniz alanlardır: yapılandırma, güncelleme ve kimlik doğrulama. Özel yazılım geliştiriliyorsa erişim kontrolü ve enjeksiyon testleri teslim kriterlerine yazılmalıdır. A09 ise çoğu küçük sitede gözden kaçar: yönetici girişleri, başarısız giriş denemeleri ve dosya değişiklikleri kayıt altına alınmıyorsa, saldırı ancak sonuçları görünür olduğunda fark edilir. WordPress rehberi de bu nedenle kayıt tutmayı ve dosya bütünlüğü izlemeyi öneriyor 3.

Risk, önlem ve sıklık tablosu

RiskÖnlemSıklık
Açığı bilinen eklenti ya da temaGüncelleme, kullanılmayanları silme 7Güvenlik güncellemesi çıktığında; envanter ayda bir
Şifre ele geçirilmesiBenzersiz şifre, iki adımlı doğrulama 4Kurulumda; erişim listesi üç ayda bir
Sertifika süresinin dolmasıOtomatik yenileme, bitiş tarihi izleme 2Sürekli; izleme haftalık
Veri kaybı, fidye yazılımı3-2-1 yedek, geri yükleme testi 5Yedek günlük ya da haftalık; test üç ayda bir
Tıklama tuzağı, betik enjeksiyonuGüvenlik başlıkları 6Kurulumda; büyük değişiklikte yeniden
Yetkisiz dosya değişikliğiDosya düzenleyiciyi kapatma, dar dosya izinleri, kayıt tutma 3Kurulumda; kayıtlar haftalık
Form spam'iTuzak alan, hız sınırı, sunucu tarafı doğrulamaKurulumda; spam artınca gözden geçirme

Tablodaki sıklıklar başlangıç önerisidir; trafiği, veri hassasiyeti ve yazılım sayısı yüksek sitelerde daha sık kontrol gerekir.

Olay anında adımlar

WordPress.org'un "sitem hacklendi" rehberi, olay sonrası süreci şöyle sıralıyor; adımlar başka sistemlere de büyük ölçüde uyar 8:

  1. Sakin kalın ve belgeleyin. Ne gördüğünüzü, ne zaman fark ettiğinizi ve son yapılan değişiklikleri (yeni eklenti, tema değişikliği) yazın.
  2. Siteyi ve kendi bilgisayarınızı tarayın. Bazı saldırılar, yönetici bilgisayarındaki zararlı yazılımla çalınan şifrelerle başlar.
  3. Barındırma firmasını bilgilendirin. Özellikle paylaşımlı barındırmada sorun başka siteleri de etkileyebilir.
  4. Tüm erişimleri sıfırlayın. Yönetim paneli, SFTP, barındırma paneli ve veritabanı şifrelerini değiştirin; açık oturumları kapatın.
  5. Mevcut durumun kopyasını alın. Temizlikten önce, enfekte olsa bile, bir anlık görüntü saklayın.
  6. Temizleyin ya da temiz bir yedekten geri dönün. Çekirdek dosyaları aynı sürümle yeniden yükleyin, tema ve eklentileri tek tek kontrol edin.
  7. Güncelleyin ve şifreleri yeniden değiştirin. Temizlik sonrası değişiklik, saldırganın elindeki eski bilgileri geçersiz kılar.
  8. Nasıl girildiğini anlayın ve sıkılaştırın. Kayıtları inceleyin, açığı kapatın, sıkılaştırma önlemlerini uygulayın 3.

Güvenliğin süreklilik isteyen kısmı bakımdır; kalemleri web sitesi bakımı yazısında sıraladık. Barındırma türünün güvenlik yüküne etkisini barındırma seçimi yazısında, bu işleri düzenli olarak nasıl üstlendiğimizi bakım ve destek sayfamızda bulabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Hayır, yalnız bağlantı güvenlidir. HTTPS, tarayıcı ile sunucu arasındaki trafiğin araya girilerek okunmasını ve değiştirilmesini engeller. Eski bir eklenti, zayıf bir yönetici şifresi ya da yanlış bir sunucu ayarı yüzünden site yine ele geçirilebilir. HTTPS başlangıç noktasıdır; güncelleme, kimlik doğrulama ve yedekleme ile birlikte anlam kazanır.

Kısa ömürlü sertifikalar, anahtar ele geçirildiğinde ya da sertifika hatalı verildiğinde zararın süresini kısaltır. Let's Encrypt sertifikaları varsayılan olarak 90 günlük; sektör kuralları 15 Mart 2029'dan itibaren azami süreyi 47 güne indiriyor ve Let's Encrypt Şubat 2028'e kadar 45 güne geçmeyi planlıyor. Bu nedenle yenilemenin otomatik olması gerekiyor.

Risk her iki yönde de var. Otomatik güncelleme nadiren bir eklentiyle uyumsuzluk çıkarabilir; güncellenmeyen yazılım ise bilinen açıklarla açık kapı bırakır. Dengeli yol, güncellemelerden önce otomatik yedek almak, kritik güvenlik güncellemelerini hızlı uygulamak ve büyük sürüm geçişlerini önce bir test ortamında denemektir.

Saldırıların çoğu hedef seçmez; bilinen açıkları olan yazılımları otomatik olarak tarar. Ele geçirilen küçük siteler istenmeyen e-posta göndermek, zararlı yazılım dağıtmak ya da başka sitelere saldırmak için kullanılabilir. Sonuçta arama motoru uyarısı, barındırma firmasının siteyi kapatması ya da e-postalarınızın kara listeye girmesi gibi işletmeyi doğrudan etkileyen durumlar ortaya çıkar.

Sakin kalın ve gördüklerinizi zamanıyla birlikte not edin. Ardından barındırma firmasını bilgilendirin, tüm yönetici ve sunucu şifrelerini değiştirin, açık oturumları kapatın ve mevcut durumun bir kopyasını alın. Temizlik ya da yedekten geri dönüş sonrasında yazılımları güncelleyip şifreleri bir kez daha değiştirin. Kişisel veri etkilendiyse hukuk danışmanınızla bildirim yükümlülüğünü değerlendirin.

Kaynaklar

  1. 1web.dev (Google). Why HTTPS matters
  2. 2Let's Encrypt. Certificate Lifetime Rationale and Plans
  3. 3WordPress.org. Hardening WordPress
  4. 4CISA. More than a Password
  5. 5CISA. Data Backup Options
  6. 6MDN Web Docs. Practical security implementation guides
  7. 7OWASP. OWASP Top 10:2025
  8. 8WordPress.org. FAQ My site was hacked

websitemx Editör Ekibi

Bu yazı ekibimizin editoryal sürecinden geçti: kaynaklar tek tek doğrulandı, sayısal iddialar kaynağa bağlandı. Yayın ilkelerimiz

İlgili hizmet

Bakım ve Destek

Güncelleme, yedek, izleme, güvenlik ve küçük geliştirmeler; aylık ve yazılı kapsamla.

İncele
Sonraki adım

Sitenizi birlikte planlayalım

Görüşmede hedeflerinizi, sayfalarınızı, entegrasyonlarınızı ve takviminizi konuşur; yazılı bir kapsam, takvim ve teklif çıkarırız. Bağlayıcı değildir.

WhatsAppGörüşme Planla